İcra Satışlarında Yeni Düzen: İhale Bedelini Yatırmayana Yaptırım, Alacaklı Teminatı ve Hazine Muafiyeti (İİK m.114)

İcra dairelerinde yapılan açık artırma satışlarında, ihaleyi kazanıp bedeli yatırmayanlar, teminatın akıbeti ve alacaklının teminat yükümlülüğü sık karşılaşılan sorunlardır. 31 Temmuz 2026 tarihli 7589 sayılı Kanun (m.1), İcra ve İflas Kanunu'nun (İİK) 114. maddesinde, elektronik satış portalında yapılacak ilanın içeriğini belirleyen hükümlerde değişiklik yapmıştır. Bu yazı, değişikliği genel hatlarıyla özetler; somut dosyanızın değerlendirmesi yerine geçmez.

1. Alacaklının teminatı ve Hazine muafiyeti

Satış talep eden ve artırmaya katılmak isteyen alacaklı, en geç artırma süresinin bitiminden önceki iş günü mesai bitimine kadar satışı yapan icra dairesine müracaat ederse, alacağın teminatı karşıladığı miktar kadar kendisinden teminat alınmaz. Açık artırmalarda Hazine, teminat göstermekten muaftır (İİK m.114/son, ilan içeriğinin 6. bendi).

2. Tekliflerin alt sınırı

Elektronik satış portalında verilecek tekliflerin, haczedilen malın muhammen kıymetinin yüzde ellisini ve ayrıca o malla güvence altına alınan ve satış isteyenin alacağına rüçhanı olan alacakların toplamını, bunlara ilave olarak paraya çevirme ve paylaştırma masraflarını geçmesi gerekir. Mirasçılar arasındaki ilk artırmada (ortaklığın satış suretiyle giderilmesi) muhammen kıymetin yüzde yüzü aranır (8. bent). Bu ayrıntı için mirasçılar arasındaki ilk artırma yazımıza bakabilirsiniz.

3. İhale bedelini yatırmayan alıcıya yaptırımlar

En yüksek teklifi verip de süresi içinde ihale bedelini yatırmayan ihale alıcısı hakkında (9. bent):

• Alınan teminat iade edilmez; öncelikle satış masraflarından mahsup edilir, kalan miktar icra dosyaları bakımından alacaklarına mahsuben hak sahiplerine ödenir.
• İhale bedelini yatırmayan kişi satış isteyen alacaklı ise, muhammen bedelin yüzde onu kendi alacağından mahsup edilir ve bu satış için yapılan masraf kendisinde bırakılır; borçluya yüklenmez.
• Ortaklığın satış suretiyle giderilmesinde, ihale bedelini yatırmayandan alınan teminat kendisine iade edilmez; satış masrafları mahsup edildikten sonra paydaşlara payları oranında ödenir. Yatırmayan kişi paydaş ise teminatın tamamı diğer pay sahiplerine payları oranında ödenir.
• Ayrıca, teklif ettiği bedelin yüzde beşi oranında idari para cezası verilir; bu ceza 6183 sayılı Kanun hükümleri uyarınca tahsil edilmek üzere tahsil dairesine bildirilir.

İhale alıcısının ödeme süresi, ihalenin gerçekleştiğine ilişkin tutanağın elektronik satış portalında ilan edildiği tarihten itibaren yedi gündür (11. bent).

4. Geçiş hükmü

7589 sayılı Kanunun geçici maddesine göre, İİK m.114'te yapılan değişiklikler, yürürlüğe girdiği tarihten önce ilanı yapılmış açık artırmalar hakkında uygulanmaz; bu artırmalar bakımından değişiklikten önceki hükümlerin uygulanmasına devam olunur.

5. Ne yapmalısınız?

• İcra satışına katılacaksanız ilan metnindeki teminat, süre ve ödeme şartlarını dikkatle okuyun.
• İhale bedelini süresinde yatıramayacaksanız, teminat kaybı ve idari para cezası riskini önceden değerlendirin.
• Alacaklı veya borçlu olarak dosyanızda satış ilanının tarihi ve değişikliğin uygulanıp uygulanmadığını kontrol edin.

İcra dosyanızı belgeleriyle birlikte değerlendirmek isterseniz randevu oluşturabilir veya iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz. İcra takibine itiraz için ilgili yazımıza da bakabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık yerine geçmez ve sonuç vaadi içermez.